Khoảng lặng bình an giữa phố thị mùa tháng Bảy âm lịch
Từ làn khói hương ở Ôn Lăng đến bàn ăn chay tại Tuệ, một buổi sáng tháng Bảy mở ra khoảng lặng để nhớ thương và trở về.
Tháng Bảy âm lịch về, giữa nhịp sống vẫn không ngừng chuyển động của Sài Gòn, có những người bỗng muốn dành cho mình một buổi sáng chậm hơn. Không nhất thiết phải tìm đến một nơi thật xa, đôi khi chỉ cần rẽ qua Chợ Lớn, bước vào một mái điện cổ, thắp một vòng nhang khoanh và lặng yên vài phút trước những làn khói hương với những lời nguyện cầu.
Và Hội quán Ôn Lăng là một trong những nơi có thể cảm nhận rõ nét tinh thần ấy. Dưới mái ngói xanh, giữa những mảng phù điêu rực rỡ, sắc vàng của chữ Hán và những vòng nhang khoanh lặng lẽ buông từ mái điện, không gian tín ngưỡng của cộng đồng người Hoa hiện lên vừa cổ kính vừa gần gũi. Khói hương bảng lảng khiến những ồn ào của phố thị dường như lùi lại phía sau, nhường chỗ cho một khoảng lặng để con người trở về với những điều sâu kín nhất trong lòng.
Một vòng nhang khoanh cho lời nguyện cầu tháng Bảy
Ở Hội quán Ôn Lăng, những vòng nhang khoanh màu vàng nâu lặng lẽ buông xuống từ mái điện, từng vòng nối tiếp nhau tạo thành những đường tròn tưởng như không có điểm bắt đầu hay kết thúc. Đây là một hình ảnh đặc trưng trong không gian tín ngưỡng của cộng đồng người Hoa, đồng thời cũng tạo nên vẻ trầm mặc rất riêng cho ngôi hội quán giữa lòng Chợ Lớn. Khi được thắp lên, vòng nhang cháy chậm trong nhiều giờ, làn khói mảnh từ từ lan qua mái điện, quyện cùng mùi hương trầm và ánh sáng xuyên qua những khoảng mái, khiến không gian vốn cổ kính càng thêm tĩnh tại.
Có thể đứng thật lâu dưới những vòng nhang ấy mà không cần nói điều gì. Trong tháng Bảy âm lịch - mùa của Vu Lan, của tưởng niệm và lòng hướng về cội nguồn, một vòng nhang khoanh đôi khi là cách giản dị nhất để gửi gắm những điều khó gọi thành lời. Người đến đây có thể cầu cho cha mẹ bình an, người thân mạnh khỏe, gia đình thuận hòa; cũng có thể dành một lời tưởng niệm cho những người đã khuất, hoặc đơn giản mong bản thân giữ được một tâm thế an nhiên và biết sống tử tế hơn.
Tại Hội quán Ôn Lăng, Quan Âm được thờ cùng nhiều vị thần linh, trong khi Thiên Hậu Thánh Mẫu là vị được thờ chính tại gian giữa. Những lớp tín ngưỡng đan xen ấy tạo nên diện mạo đặc biệt của đời sống tâm linh Chợ Lớn, nơi các tập tục được gìn giữ qua nhiều thế hệ nhưng không tách rời khỏi nhịp sống hiện đại. Trong một thành phố luôn chuyển động, những nghi thức tưởng chừng rất nhỏ như thắp hương, cúi đầu hay lặng yên trước ban thờ lại trở thành cách để con người tìm về một nhịp sống chậm hơn.
Đứng trước làn khói hương bảng lảng đang nhẹ nhàng lan lên, những lời cầu nguyện dường như cũng trở nên giản dị. Không còn là những mong cầu quá xa xôi, chỉ còn hình bóng của cha mẹ, một mái nhà, một người thân đã lâu chưa kịp hỏi thăm, hay một người đã không còn có thể trở về. Có những điều không cần nói thành tiếng bởi chỉ cần thành tâm nhớ đến, người ta đã có thể cảm nhận được sự hiện diện của yêu thương.
Từ không gian tâm linh đến một bữa ăn chay
Rời Hội quán Ôn Lăng, chúng tôi tìm đến Ẩm thực chay Tuệ - chi nhánh Hoàng Văn Thụ cho phần còn lại của buổi sáng, và nhận ra hành trình ấy có một sự tiếp nối rất tự nhiên: từ nơi con người gửi những lời nguyện cầu lên cõi tâm linh, đến một không gian nơi sự thanh tịnh được đưa vào đời sống bằng một bữa ăn chay.
Ẩm thực chay Tuệ không tạo cảm giác của một nhà hàng chỉ đến để dùng bữa. Ngay khi bước vào, nhịp điệu của phố xá phía ngoài dường như được giữ lại sau cánh cửa. Không gian mang sắc thái trầm tĩnh, ấm áp, với những khoảng ngồi được sắp đặt vừa đủ riêng tư để người ta có thể trò chuyện, nhưng cũng vừa đủ mở để cảm nhận sự hiện diện của những người xung quanh.
Điểm khiến chúng tôi chú ý hơn cả là những pho tượng Phật được đặt trong không gian, dáng ngồi an nhiên, gương mặt tĩnh tại giữa ánh sáng dịu. Không mang cảm giác phô trương hay trang trí đơn thuần, sự hiện diện ấy khiến căn phòng tự nhiên có thêm một khoảng lặng, như một lời nhắc rất khẽ rằng bữa ăn trước mặt cũng có thể là một khoảnh khắc để con người sống chậm và trở về với chính mình.
Ở Tuệ, sự tĩnh tại không còn được tạo nên bởi tiếng chuông, khói hương hay những nghi thức thờ tự, mà hiện diện trong ánh sáng, trong cách bài trí và trong nhịp điệu của một bữa ăn được thưởng thức chậm rãi. Trên bàn, những món chay hiện ra đầy đặn và nhiều màu sắc. Rau củ, nấm, đậu cùng những nguyên liệu thực vật quen thuộc được biến tấu thành những món ăn chỉn chu, đẹp mắt, đủ để một bữa chay không còn được hiểu theo nghĩa giản đơn hay kham khổ. Sắc xanh của rau, màu vàng của những món chiên, sắc nâu trầm của nấm và những gam màu tươi của rau củ tạo nên một tổng thể hài hòa, khiến bàn ăn vừa có vẻ thanh nhẹ vừa giữ được sự phong phú vốn là niềm vui rất riêng của ẩm thực.
Điều chúng tôi thích ở Tuệ là sự thanh tịnh không bị đẩy thành một thứ cảm giác quá nghiêm trang. Những pho tượng Phật vẫn lặng lẽ hiện diện, nhưng tiếng trò chuyện quanh bàn vẫn tự nhiên; món ăn vẫn được chăm chút về hương vị và hình thức; một ly nước mát vẫn có thể khiến câu chuyện giữa những người thân trở nên vui vẻ hơn. Sự an yên ở đây vì thế không phải là sự tách mình khỏi đời sống, mà là cách bước vào đời sống bằng một nhịp chậm hơn.
Vào tháng Bảy âm lịch, điều ấy càng trở nên có ý nghĩa. Trong văn hóa Phật giáo, ăn chay thường gắn với tinh thần từ bi, hạn chế sát sinh và nuôi dưỡng tâm hướng thiện; còn trong đời sống hiện đại, một bữa ăn thuần thực vật cũng trở thành lựa chọn để con người tiết chế, chăm sóc cơ thể và tìm lại sự cân bằng. Đặt trong hành trình của một ngày Vu Lan, bữa chay tại Tuệ vì thế không đơn thuần là phần ăn sau khi đi lễ, mà giống như sự tiếp nối của lời nguyện cầu bằng một hành động rất đời thường: chọn một bữa cơm lành, ăn trong sự tỉnh thức và dành thời gian để hiện diện trọn vẹn bên những người đang ngồi cùng mình.
CÓ THỂ BẠN SẼ THÍCH
