Nguyễn Mạnh Duy: Đến Himalaya vì Everest, ở lại vì một nền văn hóa
Một lần rung động trước văn hóa Himalaya đã mở ra hành trình hơn 12 năm của anh Nguyễn Mạnh Duy - nơi mỗi chuyến đi đều trở thành sự kết nối.
Từ một chuyến đi để làm mới bản thân, anh Nguyễn Mạnh Duy - nhà sáng lập OM Himalayas dành hơn một thập kỷ sống cùng Himalaya và từng bước kiến tạo một hệ sinh thái trải nghiệm, nơi du lịch không chỉ là những cuộc dịch chuyển, mà còn là hành trình kết nối với văn hóa, thiên nhiên và chính mình.
Khi du lịch không chỉ dừng lại ở việc chinh phục
Trong tâm trí nhiều người, Himalaya gắn liền với Everest, những đỉnh núi hùng vĩ và các hành trình chinh phục. Nhưng với Nguyễn Mạnh Duy, điều níu giữ anh suốt hơn mười hai năm lại không nằm ở độ cao của những dãy núi phủ tuyết, mà ở chiều sâu của một nền văn hóa, nơi thiên nhiên, con người và đức tin hòa quyện trong từng nhịp sống.
Anh Nguyễn Mạnh Duy cho biết: "Điều khiến tôi quay trở lại Himalaya chưa bao giờ là Everest. Đó là văn hóa, là con người và nguồn năng lượng rất đặc biệt mà vùng đất ấy mang lại."
Năm 2014, khi còn là một nhà báo với gần mười năm trong nghề, anh Nguyễn Mạnh Duy quyết định thực hiện chuyến đi đầu tiên đến Nepal và Tây Tạng như một cách làm mới bản thân. Trùng hợp, ngày anh đặt chân đến Nepal cũng là Everest Day - dấu mốc lịch sử kỷ niệm lần đầu con người chinh phục đỉnh Everest. Anh xem đó là một "nhân duyên", mở ra hành trình gắn bó với Himalaya cho đến hôm nay.
Ban đầu, chuyến đi chỉ để khám phá một vùng đất mới. Nhưng càng đi, anh càng nhận ra điều quý giá nhất của Himalaya không nằm ở những cung trekking hay cảnh quan kỳ vĩ, mà ở một không gian văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế kỷ. Chính những trải nghiệm ấy đã thay đổi cách anh nhìn về ý nghĩa của du lịch - không còn là hành trình để chinh phục một vùng đất. Đó là hành trình để một vùng đất từng bước chinh phục chính mình.
Từ góc nhìn ấy, một câu hỏi dần hình thành: nếu Himalaya có thể mang đến sự kết nối sâu sắc như vậy, liệu những giá trị ấy có thể được lan tỏa đến nhiều người hơn, ngay cả khi họ chưa từng đặt chân đến vùng đất tuyết? Và cũng từ đó, một hành trình mới bắt đầu - hành trình đưa tinh thần Himalaya hiện diện trong đời sống bằng nhiều trải nghiệm khác nhau.
Từ một chiếc chuông Tây Tạng đến cả một hệ sinh thái trải nghiệm
Nếu Himalaya đã thay đổi cách Nguyễn Mạnh Duy nhìn về du lịch, thì điều anh trăn trở sau nhiều năm gắn bó với vùng đất ấy lại là một câu hỏi khác: làm thế nào để những giá trị của Himalaya có thể tiếp tục hiện diện trong đời sống, ngay cả khi một người chưa từng đặt chân đến Nepal hay Tây Tạng? Và câu trả lời không bắt đầu bằng những chuyến đi. Nó bắt đầu từ một chiếc chuông xoay Tây Tạng.
Ở Himalaya, cũng như nhiều nền văn hóa lâu đời khác, mỗi vật phẩm đều mang theo câu chuyện của vùng đất đã sinh ra nó. Một chiếc chuông xoay, một lá cờ Lungta hay một chiếc bát gỗ không đơn thuần là đồ thủ công, mà là kết tinh của lịch sử, tín ngưỡng và đời sống bản địa được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Chính cách nhìn ấy đã định hình hướng đi của Nguyễn Mạnh Duy khi mang những giá trị Himalaya về Việt Nam: không đưa sản phẩm đến người dùng như những món quà lưu niệm, mà giữ nguyên bối cảnh văn hóa đã tạo nên chúng.
"Một sản phẩm không phải là điểm kết thúc của một giao dịch. Khi được đặt trong đúng bối cảnh văn hóa, chính sản phẩm ấy sẽ tiếp tục mở ra những dịch vụ, những trải nghiệm và những kết nối mới”, anh Nguyễn Mạnh Duy nhận định.
Triết lý ấy lý giải vì sao chiếc chuông xoay Tây Tạng trở thành một trong những dấu ấn đầu tiên của OM Himalayas. Mười năm trước, phần lớn người Việt chỉ biết đến chuông xoay như một vật phẩm trang trí hoặc quà lưu niệm. Nhưng sau nhiều năm học hỏi và nghiên cứu tại Himalaya, Nguyễn Mạnh Duy nhận ra giá trị của chiếc chuông không nằm ở bản thân vật thể, mà ở hệ tri thức lâu đời về âm thanh, sự cân bằng và đời sống nội tâm mà nó chứa đựng.
Từ một sản phẩm thủ công, OM Himalayas tiếp tục nghiên cứu và phát triển phương pháp trị liệu bằng chuông xoay, mở trung tâm trị liệu đầu tiên tại Việt Nam vào năm 2016. Nhưng với Nguyễn Mạnh Duy, đó chưa bao giờ là đích đến. Bởi theo anh, một sản phẩm chỉ thật sự có ý nghĩa khi có thể tiếp tục mở ra những trải nghiệm mới cho con người.
Chính vì vậy, hệ sinh thái OM Himalayas không được hình thành bằng cách mở rộng danh mục sản phẩm hay dịch vụ, mà phát triển như một dòng chảy tự nhiên. Từ những sản phẩm thủ công là không gian văn hóa. Từ không gian văn hóa là những hoạt động chia sẻ về lối sống và sức khỏe tinh thần. Từ đó mở ra những hành trình khám phá Himalaya, nơi du khách không chỉ đi qua một vùng đất, mà có cơ hội sống cùng văn hóa và con người nơi ấy.
Có lẽ vì thế, Nguyễn Mạnh Duy luôn gọi OM Himalayas là "Ngôi nhà Văn hóa Tây Tạng", thay vì cửa hàng hay doanh nghiệp. Bởi trong suy nghĩ của anh, "ngôi nhà" là nơi những người từng yêu mến Himalaya có thể tìm thấy cảm giác thân thuộc, còn những người chưa từng đặt chân đến vùng đất ấy có cơ hội gieo xuống hạt mầm đầu tiên của sự kết nối.
Anh Nguyễn Mạnh Duy chia sẻ thêm: "Điều chúng tôi mong muốn kiến tạo không phải là một hệ thống sản phẩm, mà là một hệ sinh thái trải nghiệm, nơi mỗi điểm chạm đều có thể dẫn con người đến gần hơn với văn hóa Himalaya và cũng gần hơn với chính mình."
Điều còn lại sau mỗi chuyến đi
Mười hai năm kể từ chuyến đi đầu tiên đến Nepal vào ngày 29/5/2014, Nguyễn Mạnh Duy vẫn đều đặn trở lại Himalaya. Không phải để chinh phục thêm một cung đường mới hay tìm kiếm những trải nghiệm khác biệt hơn, mà để tiếp tục cuộc gặp gỡ với một vùng đất anh luôn xem như ngôi nhà thứ hai. Sau từng ấy năm, điều níu giữ anh không còn là những đỉnh núi phủ tuyết hay cảm giác đứng trước thiên nhiên hùng vĩ, mà là những con người, những giá trị văn hóa và cảm giác thân thuộc mỗi lần trở về.
Điều đáng chú ý là trong cách Nguyễn Mạnh Duy kể về Himalaya, rất hiếm khi xuất hiện những từ như check-in, bucket list hay chinh phục. Thay vào đó là những câu chuyện về đời sống bản địa, về đức tin, về sự kết nối và những khoảng lặng mà con người hiện đại ngày càng khó tìm thấy giữa nhịp sống tất bật. Với anh, một vùng đất chỉ thật sự có ý nghĩa khi sau chuyến đi, điều thay đổi không phải vị trí trên bản đồ đã được đánh dấu, mà là cách mỗi người nhìn thế giới và nhìn lại chính mình.
Nhìn ở một góc độ rộng hơn, câu chuyện của Nguyễn Mạnh Duy cũng phản chiếu sự dịch chuyển của du lịch đương đại. Khi những hành trình "đi thật nhiều" dần nhường chỗ cho nhu cầu "sống sâu hơn", khi trải nghiệm được đặt cao hơn việc sưu tầm điểm đến, giá trị của một chuyến đi không còn được đo bằng số quốc gia đã đặt chân tới hay số đỉnh núi đã chinh phục. Điều còn lại sau mỗi hành trình chính là những kết nối đủ sâu để tiếp tục đồng hành cùng con người, ngay cả khi chuyến đi đã khép lại.
Có lẽ vì thế, Himalaya chưa bao giờ chỉ là một tọa độ trên bản đồ. Đó là một vùng đất có khả năng gieo vào lòng người những hạt mầm của sự tĩnh tại, của lòng tò mò với những nền văn hóa khác biệt và của khát khao khám phá thế giới bằng một tâm thế khiêm nhường hơn. Và đôi khi, hành trình ý nghĩa nhất không bắt đầu từ một tấm vé máy bay hay một cung đường trekking. Nó bắt đầu từ khoảnh khắc con người sẵn sàng mở một cánh cửa mới trong chính mình.
CÓ THỂ BẠN SẼ THÍCH
